Τρίγωνο του Διαβόλου
του Κώστα Βενετσάνου
Στο άρθρο μας της 5ης Σεπτεμβρίου τ.έ., με τίτλο «Η ασπίδα του Αχιλλέα», για την πρόσφατη συμφωνία Ελλάδος - Ισραήλ, περί ανάπτυξης αντιβαλλιστικού και αντί drone θόλου, αναγκαστήκαμε, παρά τις επιφυλάξεις μας, να συμφωνήσουμε, με τη φράση, «Εδώ που φτάσαμε, καλά κάναμε», αλλά… διερωτόμουν,
«…Ποιος είναι ο εχθρός»(!), και αναφερόμουν στις συμμαχίες μας – ΗΠΑ, ΝΑΤΟ, Ε.Ε. κ.λπ. στις συμμαχίες γενικά και στην αποδεδειγμένη αναξιοπιστία τους, τις δεδομένες στιγμές που τις χρειαστήκαμε, επιβεβαιώνοντας για μια ακόμη φορά το απόφθεγμα του Μακιαβέλλι, πως «τα ξένα όπλα, σ’ εγκαταλείπουν όταν τα χρειαστείς, ή σε καταπιέζουν, ή σε δυναστεύουν»!
Πράγμα που έχει επιβεβαιωθεί κι από τον Θουκυδίδη κι από τον Κλαούζεβιτς κι από τον Ναπολέοντα και βεβαίως, από τα ιστορικά γεγονότα.
Και κατέληγα διερωτώμενος και πάλι: «Ποιος είναι ο εχθρός» Ο φύσει εχθρός (π.χ. Η Τουρκία) κι ο θέση εχθρός, όπως δεν θα 'πρεπε (η Ρωσία), δηλαδή ο εκ περιστάσεως, της συγκυρίας, των θέσεων τις συγκεκριμένης στιγμής ή των συμφερόντων και προσωπικών επιλογών της ηγεσίας.
Υποσχόμουν δε, ως όφειλα, ν’ ασχοληθώ με το Γεωπολιτικό – στρατηγικό, «τρίγωνο της Ανατολικής Μεσογείου»! Πράγμα που με συνέπεια, θα προσπαθήσω να κάνω στο παρόν.
Το τρίγωνο της Ανατ. Μεσογείου
και της Μέσης Ανατολής
Ή το τρίγωνο του διαβόλου
Το τρίγωνο συμμαχιών της Ανατ. Μεσογείου, της Μέσης Ανατολής ή και της ευρύτερης Μ. Ανατολής μπορεί να χαρακτηρισθεί και ως «ιψενικό τρίγωνο» λόγω της …ρευστότητας των συμμαχιών και των συχνών απιστιών, κυρίως της Τουρκίας.
Μπορούν επίσης να διεκδικήσουν και το προσωνύμιο των Βερμούδων ως «τρίγωνο του Διαβόλου» ή των πολλών «Διαβόλων» και διαβολών, λόγω μεγάλων συμφερόντων.
Αν παρατηρήσουμε τα παρακείμενα τρίγωνα του σκίτσου, βλέπουμε πως η κοινή πλευρά των δύο τριγώνων καταλαμβάνεται μόνο από την Τουρκία.
Μη φοβάστε, δεν πρόκειται να σας ζαλίσω με μαθηματικά. Παραστατική απεικόνιση αποτολμώ επιχειρώντας ν’ αναλύσω την υφιστάμενη κατάσταση, όπως θα ’κανε κάθε σκεπτόμενος πολίτης, διαπιστώνω τα εξής:
1. Στη βασική πλευρά του τριγώνου Α’ βρίσκονται, ως μέλη της «αμυντικής συμμαχίας» του ΝΑΤΟ, εκτός των ΗΠΑ, η ΕΛΑΣ και η Τουρκία μαζί, εκ των πρώτων νέων μελών της συμμαχίας, (πιθανόν συμβολικά, το 1952, ως ισότιμα και ισάξια, αλλά το πιθανότερο, εκ του απιθάνου φόβου, εκείνη την εποχή, μη τυχόν ο πρώτος εισερχόμενος δεν δεχθεί ή διαπραγματευθεί την είσοδο του δεύτερου.
2. Στην δεύτερη πλευρά του τριγώνου Α’, βρίσκονται οι ΗΠΑ και οι δύο σύμμαχες χώρες, μεταξύ τους και προς τις ΗΠΑ, Ισραήλ και ΕΛΛΑΣ. (Το Ισραήλ δεν είναι μέλος του ΝΑΤΟ και δεν δεσμεύεται απ’ αυτό και τις διατάξεις του Συμφώνου).
Ελλάς και Ισραήλ έχουν συνάψει αμυντική συμφωνία με την στήριξη των ΗΠΑ, την 31 Αυγούστου τ.έ., υποτίθεται κατά παντός επιτιθέμενου και εμφανώς – όχι ρητώς – έναντι της Τουρκίας, που επανειλημμένα έχει απειλήσει και απειλεί, ότι «θα έρθει μία νύχτα», με ή χωρίς φεγγάρι… Θυμίζουμε πως ακριβώς με την ίδια φράση, είχε απειλήσει ο Χίτλερ την Αυστρία, και το έκανε!
Στην Τρίτη κοινή πλευρά των τριγώνων Α’ και Β’ βρίσκεται μόνον η Τουρκία!
3. Στην δεύτερη πλευρά του τριγώνου Β’, πάλι η Τουρκία με την Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν (Σύμφωνο της Μέκκας). Υπ’ όψιν ότι το Πακιστάν εκτός του ισχυρότατου στρατού του, διαθέτει και πυρηνικά όπλα.
Οι συμμαχικές ή φιλικές σχέσεις της Τουρκίας με τις περισσότερες ισλαμικές χώρες και το πλέγμα των σχέσεών της μ’ αυτές, καθώς και η ανάπτυξη πολεμικής βιομηχανίας, την καθιστά μία υπολογίσιμη περιφερειακή δύναμη.
Αναφέρω ενδεικτικά το Αζερμπαϊτζάν και το δόγμα «ένα έθνος, δύο κράτη», το Κατάρ, όπου η Τουρκία διατηρεί στρατιωτική βάση και το Κατάρ στηρίζει την Τουρκική οικονομία με επενδύσεις, τη Λιβύη με τα γνωστά παράνομα αλλά προβληματικά για μας συμφέροντα, κ.λπ.
Αλλά το πλέγμα των σχέσεων της Τουρκίας δεν σταματά εδώ. Ας περάσουμε έτσι, από την «τριγωνομετρία» στη λογοτεχνία του θεάτρου! Εξ άλλου η διεθνής πολιτική είναι ένα θέατρο, μόνο που σ’ αυτό το «θέατρο» τα δράματα δεν παίζονται αλλά εξελίσσονται! Και στο τέλος του «έργου» οι νεκροί πρωταγωνιστές και κομπάρσοι, δεν αναστένονται για να υποκλιθούν στο κοινό τους, εσπράττοντας χειροκροτήματα!...
Η Εξωτερική πολιτική της Τουρκίας παρομοιάζει με ιψενικό τρίγωνο. Μόνο που ο θεατρικός συγγραφέας, όπως στην «Χέντα Γκάμπλερ» δεν τολμά να υπερβεί τον ένα εραστή· ε, πως αλλάξαν οι καιροί! Τώρα θα μιλούσαμε όχι για τρίγωνο αλλά για …οθωμανικό πολύγωνο!
Η Τουρκία δεν κάνει φυλετικές διακρίσεις. Τα έχει καλά και με τη Δύση και με την Ανατολή, το βορρά και το Νότο και καταφέρνει ταυτόχρονα, δύο ίππους να ιππεύει.
Γιατί δεν είναι μόνο το Ισλάμ. Είναι, εκτός απ’ το ΝΑΤΟ, και την «υπό ένταξη» της στην Ε.Ε., οι διμερείς σχέσεις που έχει αναπτύξει με Αγγλία (UK), Ιταλία, Ισπανία (στρατιωτικές βιομηχανικές συνεργασίες κ.λπ.).
Είναι, στην Τρίτη πλευρά του Β’ Τριγώνου, η Ρωσία, με τις γνωστές διαμεσολαβητικές και εμπορικές σχέσεις, τον Τουρισμό, τον αγωγό φυσικού αερίου, τον πυρηνικό σταθμό Ακούγιου, οι S 400, και η μη επιβολή μέτρων κατά της Ρωσίας το 2023 μετά την έκρηξη του Ρωσο-Ουκρανικού πολέμου.
Και βέβαια, με την Κίνα και την ένταξη της Τουρκίας στην κινέζικη πρωτοβουλία « Μια ζώνη ένας Δρόμος», και επιπλέον διαπραγματεύεται την ένταξή της στους ΒRICS (την γνωστή αναπτυσσόμενη πρωτοβουλία της Ρωσίας. Πιο πολυγωνικό δεν γίνεται!
Το συμμαχικό, διακρατικό πλέγμα της Τουρκίας είναι «πολυγαμικό¬, «υβριδικό» μοντέλο σχέσεων απιστίας και κοινής ωφελείας, πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής.
Όλοι ελπίζουν, ποθούν να κατακτήσουν την Τουρκία και ανέχονται τις απιστίες της, φοβούμενοι μη την χάσουν ή ελπίζοντας να την κατακτήσουν.
Χανούμ ΟΛΩΝ και ΚΑΝΕΝΟΣ.
Όποιος έχει μάτια βλέπει!
Αλλά μένω με το ερώτημα: Στο πλέγμα όλων
αυτών των συμμαχικών, «αγάπης» και έχθρας, συμφερόντων και αντιπαλότητας, ποιος είναι
ο Σύμμαχος και ποιος ο εχθρός.
Από ποιόν περιμένω «ένα βράδυ...», να μου επιτεθεί, και από ποιον να με υποστηρίξει ή να γλιστρήσει σαν «λαγός», και να μου συστήσει «αυτοσυγκράτηση»!
